Home       Disclaimer & Copyright       Over deze website       Sitemap       HONGS Mobiel       Contact       Links
 

Zoektips voor 'Vrij zoeken'
  • Laat algemene woorden als 'het', 'een', 'de' etc. weg.
  • Er kan ook een uitgever, reeks, auteur, jaartal enz. worden meegeven, b.v. Disney Jumbo 1950.
  • Incomplete zoekwoorden zijn toegestaan. Disn Jumb geeft het zelfde resultaat als Disney Jumbo.
  • Splits woorden, b.v. sport  wedstrijd i.p.v. sportwedstrijd.
  • Plaats uw zoekopdracht tussen aanhalingstekens om exact daarop te zoeken, b.v. "koninklijk huis".
  • Het zoeken toont alleen resultaten die álle zoekwoorden bevatten (AND).
  • Bij een ingave van 3 of meer letters zal geprobeerd worden op basis daarvan al een aantal suggesties te tonen.
Vrij zoeken:   
 Zoek ook in
 omschrijving
De omschrijving is de tekst die beneden de foto's staat. Vink het hokje aan om die mee te nemen in de zoekopdracht. Als het zoekwoord daarin wordt gevonden wordt het geel gemarkeerd in de omschrijving.
Resultaten die één of meer van de hier opgegeven woorden bevatten zullen worden uitgesloten.

Plaats combinaties van woorden tussen aanhalingstekens om die exacte combinatie uit te sluiten, b.v. "koninklijk huis".
Zonder de  woorden:               
Zoeken op speciale velden, zoals Uitgever, Reeks e.d.:
  • Het zoeken toont alleen resultaten die aan álle zoekcretieria voldoen (AND).
  • Let op eerdere selecties in de velden. Wis ze zonodig eerst.
  • Selectie van b.v. een Uitgever leidt automatisch tot een filtering van b.v. Reeksnamen die daarmee gecombineerd kunnen worden.
Spelnamen zijn de algemeen gangbare namen voor een bepaald soort spel, b.v. Ganzenbord of Halma. Dit is dus niet altijd gelijk aan de titel op de doos. Op titel kan wel gezocht worden in het Vrij zoeken veld.

Onder Reeks vallen items die in een serie zijn uitgegeven. Ook vindt men hier themagroepen of andere groeperingen, zoals b.v. Koninklijk Huis of Curiosa.
Uitgever: 
   
  Spelnaam: 
   
  Reeks/Thema: 
   
  Auteur: 
   
Zoeken op jaartallen:
  • Vul alleen het VANAF jaar in om alle items te tonen vanaf dat jaar tot nu.
  • Vul zowel het VANAF jaar als het T/M jaar in om alle items te tonen uit de tussenliggende periode (incl. items uit de ingevulde jaartallen zelf).
  • Vul alleen het T/M jaar in om alle items te tonen tot en met dat jaar en ouder.
Jaar vanaf:     t/m:     Index Nr:  Zoeken op Index Nr:

Elk item heeft een index nummer dat boven in de colofon van het item te vinden is. Indien U het nummer reeds kent kunt U dat invullen.
Deze optie wist automatisch alle andere zoekvelden.
     


   
  01 02 03 04
1938 t/m 1938  [61]
14777
1+1=2 Rekenspel op wielen
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Onbekend
Algemene spelnamen:
Rekenspel
Behoort tot reeksen:
Educatief


 


* * *

7647
Alles Electrisch
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Swilders
Algemene spelnamen:
Kwartet
Auteurs / Designers:
Looy, Rein van


 
Aangeboden door diverse electriciteitsmaatschappijen met elk een eigen opdruk op de achterzijde van het doosje. Foto 2-4 tonen voorbeelden van Gouda, Dordrecht, Amsterdam, Rotterdam en Leiden. Elke kaart is gesigneerd door de tekenaar Rein van Looy.
 
Foto 4(links): Collectie Christine Sinninghe Damsté
Foto 4(rechts): Collectie Eric van Waarden

* * *

16583
De verzekeringen v d NCB overbruggen alle rampen
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
NCB
Algemene spelnamen:
Ganzenbord
Behoort tot reeksen:
Speelprenten
Ganzenbord Imitaties
Bedrijven

Auteurs / Designers:
Mandos, Frans


 
Linksonder vermeldt de prent de datum December '38, evenals een signatuur frans mandos Tzn. '38. Daarmee zijn tekenaar en jaar van uitgifte eenvoudig vast te stellen.

Frans Mandos werd geboren in 1910 te Nijmegen en was werkzaam als glasschilder, monumentaal kunstenaar en tekenaar. Veel van zijn werken signeerde hij met Frans Mandos Tzn. De laatste drie letters staan voor ‘Toonzoon’, naar het feit dat zijn vader Toon heette. Frans had een 3 jaar jongere broer die, eveneens als kunstenaar, bekender was. In het ouderlijk huis aan de Ringbaan-Oost in Tilburg deelden de broers op zolder een atelier.

NCB staat voor de Noordbrabantse Christelijke Boerenbond. Deze werd op 17 augustus 1896 opgericht als organisatie die de belangen van de boerenstand behartigde en zo een tegenwicht vormde tegen de opkomende industrie. Deze industrie haalde medewerkers uit de agrarische bedrijven weg en voor zover ze producten nodig hadden van de boeren, betaalde men daarvoor een lage prijs.

Rini de Groot verhaalt in het Brabants Historisch Informatie Centrum onder het kopje Het Gezelschapsspel op de Keukentafel:
Op de winterse zondagavond speelden we wel eens het Verzekeringsspel van de NCB. Aan verzekerde leden werd het Brabantse familiespel in 1938 rond Sinterklaas verspreid. Het spel was gedrukt in Rood en Groen, “Rood en Groen is Boeren Fatsoen.”
Ook werd wel eens een soort Lotto gespeeld met van hout gemaakte genummerde schijfjes, Domino, of het Ganzenbord spel, maar dit NCB spel vond ik zoiets als het latere Monopoly.

Moeke spreidde het spel uit op de tafel in de Goeikamer, er boven hing de enige lichtbron en de kamer was verwarmd door de Leuvense stoof.
We speelden met de enkele pionnen en dobbelstenen die we rijk waren. De fiches bestonden uit boontjes of snoepjes en dat was in die tijd heel normaal. Soms kwam Marinus met in de herfst opgespaarde noten en dat was een verrassing.

Het aantal spelers was minimaal twee, maar met de grote van het gezin moest er een keus gemaakt worden.
De spelregels zijn met zo'n kleine letters gedrukt, dat ik er nu nog moeite mee heb om het te kunnen lezen. Ik vraag me af hoe we dat deden met de hoeveelheid licht die destijds op tafel viel.
De opzet van het spel was het afsluiten van een verzekering, maar dat ging aan ons neus voorbij tijdens het lezen van het Reglement. Als kind wisten we niet wat rampen waren en dat je je daar tegen kon verzekeren.

Bang om tijdens het spel in de gevangenis terecht te komen, door stiekem een vuurtje te stoken, daar hadden we geen moeite mee. Dagelijks verzorgden we het fornuis en de kachel en kwamen wel aan ons trekken.

Gelukkig had mijn jongere broer het gezinsspel bewaard. Het spel van destijds levert nu mooie vergane plaatjes op.

Foto 1,2: Collectie Fred Horn, Vlaams Spellenarchief te Brugge (pictures by A. Seville)
Foto 3: Rini de Groot

* * *

11732
Dionne Vijfling Aankleedpoppen
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Palmolive
Algemene spelnamen:
Aankleedpop
Behoort tot reeksen:
Speelgoed


 
Reclame uitgave van Colgate-Palmolive Handelsmij N.V. als uitknipboekje bij Palmolive Zeep. De vijfling Dionne werd bij haar geboorte en gedurende enige tijd daarna in olijfolie gebaad. Toen de babies met water en zeep gewassen konden worden kozen de ouders voor de wereldberoemde Palmolive zeep. Het boekje kon worden verkregen door 5 Palmolive wikkels en 2 postzegels van 5 cent op te sturen.

* * *

16462
Doe het met Gas
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Speelkaartenfabriek Nederland
Algemene spelnamen:
Kwartet
Auteurs / Designers:
Vos, P.


 
In de jaren '30 werd het gebruik van gas extra gepromoot door de energiebedrijven. Dit leidde tot de slogan "Doe het met gas".
 
Foto 1-3: Collectie Christine Sinninghe Damsté

* * *

1406
Een Keurcollectie
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Ringers
Algemene spelnamen:
Catalogus / Folder
Behoort tot reeksen:
Bedrijven
Curiosa


 
Proefdruk van een folder met Ringers cadeau artikelen. Diverse op deze folder afgebeelde spelen zijn hier terug te vinden op HONGS.
De datering is vrij zeker, omdat op de voorzijde van de uiteindelijke folder reclame wordt gemaakt voor het plaatjes album Flitsende Vinnen, dat eind 1938 verscheen (zie foto 2). Dat plaatjesalbum liep ook in 1939-1940 nog, dus in die jaren kan de folder ook nog verspreid zijn, maar vermoedelijk is de folder in het begin van de campagne uitgegeven, eind 1938 dus. Eind 1940 verscheen pas het 'nieuwe' plaatjesalbum Bottende Takken.

 
Foto 1: Collectie Werner den Hartigh

* * *

7679
Frysk Boerekwartetspil
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
De Blauwe Seilbokse
Algemene spelnamen:
Kwartet
Behoort tot reeksen:
Provincies


 
Ate Wiersma was, samen met onder andere Oepke Santema, in 1938 een van de zes leden van de in 1935 opgerichte gezelligheidsvereniging 'de Blauwe Seilbokse’. Leden van deze vereniging studeerden aan Rijks Landbouw Winterschool te Leeuwarden en al reizende per trein vanaf Sneek ontstond bij de boerenzonen het idee voor een 'Fryske Boerekwartetspil’. Samen met Oepke Santema, werkzaam op de Kanselarij in Leeuwarden, werd het idee verder ontwikkeld. "Hy wie de motor, oars wie it der net kommen", aldus Wiersma. Het boerenkwartet moest laten zien dat er aan het boerenleven vele mooie kanten zaten. In 1938 lukte het om het kwartet met steun van het bedrijfsleven uit te geven. In 1958 volgde de tweede uitgave (zie index nr 7678) onder de naam 'Frysk Boerekwartetspul', opnieuw door 'de Blauwe Seilbokse’ onder verantwoordelijkheid van de heren Kuindersma en Ten Hoeve uit Joure. In 1983 verschijnt het opnieuw (zie index nr 12886), nu uitgegeven door Hoekstra Uitgeverij ter gelegenheid van hun 125 jarige jubileum.
(bron: Jan Vijver, Heerenveense Courant)

* * *

299
Het Padvinderspel
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Speelkaartenfabriek Nederland
Algemene spelnamen:
Padvinderspel
Behoort tot reeksen:
Pang/Stap Op/Padvinder
Nummer(s):
211


 
Met rood/zwarte Schotse ruit. Jaartal vermeld op doosje en spelregels. Op foto 5, links de eerste aankondiging van het spel in De Amsterdammer van 26 november 1911.

Foto 1,3,4: Harriet Baars
Foto 2: Speelgoedmuseum Deventer

* * *

6289
Monopoly Bankers Tray
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Perry
Algemene spelnamen:
Monopoly
Behoort tot reeksen:
Curiosa
Monopoly Varia


 
Dit geldbakje werd door Perry & Co in 1938 voor 90 cent verkocht als aanvulling op de sinds een tweetal jaar in Nederland uitgebrachte geimporteerde Engelse Monopoly spellen. Naast dit geldbakje was ook los speelgeld te koop voor 75 cent. De vierde foto is uit de Perry St. Nicolaas folder van december 1938.


* * *

9708
Necom Nederlandsch Combinatie Spel
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Philips Reclamehandel
Algemene spelnamen:
Figuren Legspel
Behoort tot reeksen:
Bedrijven


 
Reeks van 8 platen met tekeningen getiteld "Nederland ons mooie land". De platen waren gratis verkrijgbaar bij diverse akties. Op de achterzijde reclame opdrukken van de betreffende winkeliers, c.q. bedrijven. Hier getoond 4 van de platen (2,3,6 en 8) met opdruk van Hiltjesdam's Zonnebroodbakkerijen. De op te plakken figuren zaten oorspronkelijk in een envelopje dat aan de achterzijde van de platen was bevestigd.
Vergelijk deze reeks ook met het Twaalf Provincien Spel uit 1940.

Foto's: Jonas de Vreeze

* * *

10621
Oranjespel
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Bakker
Spaarnestad
Margriet

Algemene spelnamen:
Ganzenbord
Behoort tot reeksen:
Speelprenten
Koningshuis
Nationaal

Afmetingen:
57,5 x 44 cm


 
Uitgegeven door Bakker KOOG-ZAANDIJK ter gelegenheid van het 40-jarig regeringsjubileum van Wilhelmina 1898-1938 als bijlage bij het Herinnerings-Album Wilhelmina van Spaarnestad dat door de lezers van Margriet kon worden verkregen. Het spel toont onder meer alle provinciewapens. De achterzijde toont een overzicht "De afstamming van het Huis van Oranje en Nassau" met een stamboom.

Foto 1: Collectie Fred Horn, Vlaams Spellenarchief te Brugge (foto C. Damsté)
Foto 2: Collectie Eric van Waarden

* * *

226
Perrys spel van 16
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Perry
Algemene spelnamen:
Spel van 16
Afmetingen:
13 x 13 x 2,5 cm


 
Deze versie is in ieder geval aangetroffen in een Perry folder van 1938 (foto 8).
96 genummerde schijfjes, in 6 series van 16, elk in een andere kleur.
Werd zeker vanaf 1913 al door Perry & Co verkocht.

Foto 1,2,6,7: Collectie Christine Sinninghe Damsté
Foto's 3-5: Boek en Blik

* * *

17231
Philips Puzzle
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Philips
Algemene spelnamen:
Tangram Puzzel
Behoort tot reeksen:
Bedrijven


 
Uitgegeven door de N.V. Philips Gloeilampenfabriek, Eindhoven, in het kader van de Philips Puzzle Prijsvraag, waarbij inzenders van de oplossing een Philips Radiotoestel uit de Symphonische serie konden winnen. Met boekjes van 20 x 9 cm, één met 100 opgaven en één met de oplossingen. De stukjes zijn van van aluminium en alle gemerkt 'Philips'.

Collectie Joop Plasmeijer en Marijke Verholt

* * *

1405
Poppenspel Vermakelijk en Verrassend
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Ringers
Algemene spelnamen:
Metamorfose
Metamorphose

Behoort tot reeksen:
Bedrijven


 
Collectie Werner den Hartigh

* * *

1983
Regels Van Het Electrisch Ganzenspel
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Welzijn In Het Huisgezin
Algemene spelnamen:
Ganzenbord
Behoort tot reeksen:
Speelprenten
Ganzenbord Imitaties

Afmetingen:
44 x 28 cm


 
Bijvoegsel van het tijdschrift "WELZIJN IN 'T HUISGEZIN" Nov.-Dec. 1938

* * *

18318
Sneeuw Witje en de Zeven Dwergen
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Castell Brothers
Algemene spelnamen:
Speelkaarten
Behoort tot reeksen:
Sprookjes
Pepijs Series


 
Soort troefspel maar dan zonder troeven. De hoogste kaart wint de slag. Wie 200 punten heeft wint het spel.
Oorspronkelijk Engels spel waarvan dit een Nederlandse uitvoering betreft met Nederlands doosje en spelregels. De kaarten zijn wel nog in het Engels. Foto 8 toont het overeenkomstige Engelse spel.

* * *

6969
The New Game Totopoly
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Waddington
Jumbo
Hausemann Hotte

Algemene spelnamen:
Wedrenspel
Totopoly
Favoriet


 
Net als bij de eerste Engelse Monopoly versie in Nederland werd in 1938 ook het Engelse Totopoly in Nederland verkocht met los bijgevoegde Nederlandse spelregels. De spelregels zijn dit keer afkomstig van Hausemann & Hötte, zoals is te zien onderaan de laatste pagina (zie foto 8).

Het betreft ook hier een doosje met spelattributen en een los speelbord. Het bord heeft binnenin 2 speelbanen (foto 3 en 4) die geheel uit 1 vel zijn. De ene baan is voor de helft op de linkerbinnenzijde van het zwarte karton geplakt, de andere speelbaan identiek maar dan aan de rechterbinnenkant. Deze vellen zijn niet aan elkaar geplakt dus is van beide de helft van de achterkant zichtbaar. Het speelbord toont de tekst "PATENT APPLIED FOR".

Het spel werd rond 1941 in Nederland door Perlstein & Roeper Bosch opgevolgd in de vorm van Favoriet, zeer waarschijnlijk omdat als gevolg van het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog het Engelse Totopoly niet langer kon worden ingevoerd. Een soortgelijke ontwikkeling vond plaats bij de eerste Nederlandse versie van Monopoly met Nederlandse straatnamen door Perry en Perlstein & Roeper Bosch.

De geclaimde eerste Engelse versie, eveneens uit 1938, had een langwerpig groen doosje met los groen bord en metalen paarden met ruiters. Ik acht het echter waarschijnlijker dat deze groene versie en de zwarte versie met papieren ruiters op houten blokjes naast elkaar werden uitgegeven als luxe en normale versie, daar de versie met Nederlandse spelregels met zekerheid ook al in 1938 werd uitgegeven. Daarnaast was er een versie met een grote zwarte doos waar ook het bord in kon worden bewaard.

Na deze versies met als titel "THE NEW GAME TOTOPOLY" en tekst "PATENT APPLIED FOR" kwam er in 1940 een versie met "PATENT No. 505365" en titel "THE GREAT RACE GAME TOTOPOLY", eveneens in een los zwart doosje en los bord, terwijl de luxe versie een groen doosje had met een celluloid venster en metalen ruiters. Er verscheen in 1949 een versie met een vernieuwde tekening op de deksel waarna nog diverse andere versies volgden.

Foto 1(doosje),2,7,8(boven): Collectie Fred Horn, Vlaams Spellenarchief te Brugge


* * *

8569
Thee Spel voor Jong en Oud
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Jong
Thee Propagandabureau

Algemene spelnamen:
Ganzenbord
Behoort tot reeksen:
Speelprenten
Ganzenbord Imitaties

Afmetingen:
44,5 x 36,5 cm


 
Uitgegeven ter gelegenheid van de Koloniale Thee-Tentoonstelling welke van 16 t/m 30 september 1938 werd gehouden in het Sint Martinus Patronaatsgebouw te Maastricht. Elke 25ste bezoeker ontving gratis het spel.
Foto 7 toont een extra bijlage die bij dit spel zat ter grootte van ongeveer 1/4 van de prent.

Foto 1: Giochi dell'Oca
Foto 2-7: Collectie Fred Horn, Vlaams Spellenarchief te Brugge

* * *

10797
Topscor Tafelvoetbalspel
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Spear
Algemene spelnamen:
Tafelvoetbal
Behoort tot reeksen:
Voetbal


 
Foto's: Amsterdams Historisch Museum

* * *

6405
Totopoly Hausemann brieven
Jaar:
1938
Uitgevers / Fabrikanten:
Jumbo
Hausemann Hotte

Algemene spelnamen:
Wedrenspel
Totopoly
Favoriet

Behoort tot reeksen:
Curiosa


 
Enige correspondentie betreffende Totopoly van Hausemann & Hötte naar de detailhandel.

Foto's: Stadsarchief Amsterdam


* * *


Sitemap |  Disclaimer & Copyright |  Over deze website |  Contact |  Links