Home       Disclaimer & Copyright       Over deze website       Sitemap       HONGS Mobiel       Contact       Links
Home Historisch Overzicht Nederlandse GezelschapsSpellen

HONGS verhuist per 1 maart en kan rond die periode af en toe onbereikbaar zijn.
Ook kan het langer duren voordat op uw meldingen wordt gereageerd.
 

Zoektips voor 'Vrij zoeken'
  • Laat algemene woorden als 'het', 'een', 'de' etc. weg.
  • Er kan ook een uitgever, reeks, auteur, jaartal enz. worden meegeven, b.v. Disney Jumbo 1950.
  • Incomplete zoekwoorden zijn toegestaan. Disn Jumb geeft het zelfde resultaat als Disney Jumbo.
  • Splits woorden, b.v. sport  wedstrijd i.p.v. sportwedstrijd.
  • Plaats uw zoekopdracht tussen aanhalingstekens om exact daarop te zoeken, b.v. "koninklijk huis".
  • Het zoeken toont alleen resultaten die álle zoekwoorden bevatten (AND).
  • Bij een ingave van 3 of meer letters zal geprobeerd worden op basis daarvan al een aantal suggesties te tonen.
Vrij zoeken:   
 Zoek ook in
 omschrijving
De omschrijving is de tekst die beneden de foto's staat. Vink het hokje aan om die mee te nemen in de zoekopdracht. Als het zoekwoord daarin wordt gevonden wordt het geel gemarkeerd in de omschrijving.
Resultaten die één of meer van de hier opgegeven woorden bevatten zullen worden uitgesloten.

Plaats combinaties van woorden tussen aanhalingstekens om die exacte combinatie uit te sluiten, b.v. "koninklijk huis".
Zonder de  woorden:               
Zoeken op speciale velden, zoals Uitgever, Reeks e.d.:
  • Het zoeken toont alleen resultaten die aan álle zoekcretieria voldoen (AND).
  • Let op eerdere selecties in de velden. Wis ze zonodig eerst.
  • Selectie van b.v. een Uitgever leidt automatisch tot een filtering van b.v. Reeksnamen die daarmee gecombineerd kunnen worden.
Spelnamen zijn de algemeen gangbare namen voor een bepaald soort spel, b.v. Ganzenbord of Halma. Dit is dus niet altijd gelijk aan de titel op de doos. Op titel kan wel gezocht worden in het Vrij zoeken veld.

Onder Reeks vallen items die in een serie zijn uitgegeven. Ook vindt men hier themagroepen of andere groeperingen, zoals b.v. Koninklijk Huis of Curiosa.
Uitgever: 
   
  Spelnaam: 
   
  Reeks/Thema: 
   
  Auteur: 
   
Zoeken op jaartallen:
  • Vul alleen het VANAF jaar in om alle items te tonen vanaf dat jaar tot nu.
  • Vul zowel het VANAF jaar als het T/M jaar in om alle items te tonen uit de tussenliggende periode (incl. items uit de ingevulde jaartallen zelf).
  • Vul alleen het T/M jaar in om alle items te tonen tot en met dat jaar en ouder.
Jaar vanaf:     t/m:     Index Nr:  Zoeken op Index Nr:

Elk item heeft een index nummer dat boven in de colofon van het item te vinden is. Indien U het nummer reeds kent kunt U dat invullen.
Deze optie wist automatisch alle andere zoekvelden.
     

   Achtergrond over Scrabble


Foldertjes van de Bijenkorf kondigen de komst
 van Scrabble aan (foto's Conny Buurman)



Aankondiging van het Scrabble spel in het Amersfoorts Dagblad

Scrabble kwam in 1954 overwaaien uit Amerika, waar het in korte tijd populair was geworden. Het werd daar voor het eerst officieel geregistreerd op 16 december 1948 door de producent James Brunot,  in opdracht van de uitvinder Alfred Mosher Butts. Butts was al vanaf 1931 aan het experimenteren met voorlopers van het spel onder de namen Lexico, New Anagrams, Alph, Criss-Cross, en Criss-Crosswords.

De productie voor Nederland geschiedde bij Spear in Duitsland en het spel werd in Nederland door SIO gedistribueerd. Al bij de eerste Nederlandse Scrabble versie waren er twee uitvoeringen, de standaard uitvoering en de luxe uitvoering in een grotere doos waarin ook een draaitafel zat. Naderhand werd de distributie overgenomen door Jumbo. Het spel is tot op de dag van vandaag vrijwel ongewijzigd qua opzet. Kleine verschillen treft men aan in de verdeling van de letter aantallen en ook werd op enig moment de extra IJ geintroduceerd, in aanvulling op de losse I en J.

Al vöör de introductie van Scrabble bestond er al een Nederlands spel onder de naam Cross, dat erg veel leek op Scrabble. Zie het betreffende item in de lijst hieronder, waar ook een krantenartikeltje over het spel bij is afgebeeld. Naast Cross verschenen er in de loop der tijd nog diverse andere Scrabble imitaties, zoals b.v. Scampio en Board Script. Die laatste kan worden beschouwd als een wat moeilijkere versie van Scrabble vanwege de andere letterverdeling.

Over de Amerikaanse historie van Scrabble is op deze site het een en ander te vinden. Verder is hier een overzicht te vinden van Donald Sauter die een gedetailleerde lijst kenmerken heeft samengesteld waaraan de oudste Amerikaanse exemplaren te herkennen zijn.


   
  01 02 03 04 05
Scrabble  [96]
1211
Scrabble
Jaar:
1948
Uitgevers / Fabrikanten:
James Brunot
Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel


 
De eerste Amerikaanse versies, respectievelijk 1948 (foto 1) en juli 1949 (foto 2).

Foto's: Donald Sauter (zie zijn website voor een detailoverzicht van Amerikaanse dozen)

* * *

6290
Scrabble
Jaar:
1949
Uitgevers / Fabrikanten:
James Brunot
Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel


 
Één van de eerste Amerikaanse versies. Dit exemplaar is uit 1949, o.a. herkenbaar aan het feit dat in rand van de sticker op het deksel geen tekst staat.

* * *

8037
Scrabble
Jaar:
1954
Uitgevers / Fabrikanten:
Spear
Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Afmetingen:
36,7 x 19 x 3,5 cm
Nummer(s):
8403


 
Het oudst bekende Nederlandse exemplaar. Aan de binnenzijde van de deksel staat het US copyright jaar 1953 vermeld en op het speelbord van 35 x 35,7 cm wordt het jaar 1954 vermeld. Het etiket op de deksel toont de tekst "Vervaardigd door J.W. Spear & Sons Ltd., Enfield, Middlesex, Engeland - Agent van: Production & Marketing Co". Op foto 8 de los verkrijgbare draaitafel met vermelding van SIO.
 
Foto 1,3,4,6,7,8: Jan van Delden
Foto 2,5 Johan de Keizer

* * *

485
Scrabble
Jaar:
1955
Uitgevers / Fabrikanten:
Spear
Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Afmetingen:
36,5 x 19 x 3,5 cm
Nummer(s):
8403


 
Tweede Nederlandse uitgave. Aan de binnenzijde van de deksel staat nu het US copyright jaar 1955 vermeld. Het speelbord vermeldt nog steeds het jaar 1954. Het etiket op de deksel toont de tekst "Vervaardigd in Nederland voor J.W. Spear & Sons Ltd. Eng. - Agent van Production & Marketing Co U.S.A.", waaruit blijkt dat de productie nu is overgeheveld naar Nederlandse bodem (waarschijnlijk bij SIO). Op foto 6 en 7 de los verkrijgbare draaitafel.
 
Foto 1,3,7: Victor Voogd
Foto 2,4,5: Harry Jansen

* * *

486
Scrabble de Luxe
Jaar:
1955
Uitgevers / Fabrikanten:
Spear
Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Behoort tot reeksen:
Scrabble Luxe


 
Luxe versie. Het etiket vermeldt "met plastic letters, tellers en draaitafel".

Foto 1-3: Collectie Fred Horn, Vlaams Spellenarchief te Brugge

* * *

581
Jeugd Scrabble
Jaar:
1958 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
Spear
SIO

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Behoort tot reeksen:
Scrabble Jeugd/Junior


 
Jeugduitvoering met papieren letters.

Foto's: Wilma's Spellen en Puzzels

* * *

582
Jeugd Scrabble
Jaar:
1958 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
Spear
SIO

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Behoort tot reeksen:
Scrabble Jeugd/Junior


 
Met opdruk "houten letters".

Foto's Wilma's Spellen en Puzzels

* * *

666
Scrabble
Jaar:
1962 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
SIO
Spear

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Afmetingen:
36,5 x 19 x 3,5 cm
Nummer(s):
8403


 
Tekst "Nederlandse uitgave" op zelfde hoogte als ZWART blokje. Rood papier met een soort linnen structuur. Op de zijkant van de doos staat nu ook de naam SIO vermeld.

Foto's: Wilma's Spellen en Puzzels

* * *

6403
Scrabble voor op reis en thuis
Jaar:
1962 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
SIO
Spear

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Behoort tot reeksen:
Scrabble Reis/Pocket
Reisspellen


 
Oudst bekende reis editie. Houten opzetplankjes en zwarte tekst op deksel tot onder groen blokje. Foto 4 toont een advertentie met een afbeelding van dit spel.

* * *

10832
RSVP Scrabble
Jaar:
1968
Uitgevers / Fabrikanten:
Spear
SIO

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel


 
Ook wel gepromoot onder de naam "3D Scrabble". Slechts kort op de markt geweest. Wordt gespeeld met kubusvormige letterblokjes die in een verticaal staand raamwerk worden geschoven.

* * *

709
Jeugd Scrabble
Jaar:
1968 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
Spear
SIO

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Behoort tot reeksen:
Scrabble Jeugd/Junior


 
Met papieren letters in rood of geel.

* * *

892
Jeugd Scrabble
Jaar:
1968 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
Spear
SIO

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Behoort tot reeksen:
Scrabble Jeugd/Junior


 
Met houten letters.

Foto's Wilma's Spellen en Puzzels

* * *

789
Reis Scrabble de Luxe
Jaar:
1968 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
Spear
SIO

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Behoort tot reeksen:
Scrabble Reis/Pocket
Reisspellen


 
Houten letterbalkjes recht in het etui.

* * *

6441
Reis Scrabble de Luxe
Jaar:
1968 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
Spear
SIO

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Behoort tot reeksen:
Scrabble Reis/Pocket
Reisspellen

Afmetingen:
22 x 22 cm


 
Doorzichtige kunststof letterbalkjes diagonaal in het etui.

* * *

2294
Scrabble
Jaar:
1968 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
SIO
Spear

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Afmetingen:
36,5 x 19 x 4 cm
Nummer(s):
8403


 
Tekst "Nederlandse uitgave" ter hoogte van ZWART blokje. Rood papier met een linnenstructuur.

Foto's: Wilma's Spellen en Puzzels

* * *

667
Scrabble voor op reis en thuis
Jaar:
1970 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
SIO
Spear

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Behoort tot reeksen:
Scrabble Reis/Pocket
Reisspellen


 
Kunststof opzetplankjes en zwarte tekst op deksel niet onder groen blokje.

* * *

799
Scrabble
Jaar:
1971 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
SIO
Spear

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Afmetingen:
36,5 x 19 x 4 cm
Nummer(s):
8403


 
Tekst "Nederlandse uitgave" ter hoogte van ZWART blokje. Glad rood papier. Op foto 7 de los verkrijgbare draaitafel.

Foto's: Wilma's Spellen en Puzzels

* * *

862
Scrabble
Jaar:
1972 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
SIO
Spear

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Afmetingen:
38,5 x 21,5 x 4 cm


 
Met opdruk "Nieuwe uitvoering!". Doos uitgevoerd met glad papier.

Foto's: Wilma's Spellen en Puzzels

* * *

861
Scrabble De Luxe
Jaar:
1972 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
SIO
Spear

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Behoort tot reeksen:
Scrabble Luxe
Afmetingen:
50,5 x 28 x 4,5 cm
Nummer(s):
8403


 
NB: van deze versie bestaan uitgaves met RODE letterblokjes en uitgaves met BLANKE letterblokjes met GOUDEN imprint! Zie foto 5.
Extra inhoud: draaitafel, zandloper en scoreformulieren.

Foto's: Wilma's Spellen en Puzzels

* * *

953
Scrabble
Jaar:
1973 (+/-)
Uitgevers / Fabrikanten:
SIO
Spear

Algemene spelnamen:
Scrabble
Kruiswoordspel

Afmetingen:
38,5 x 21,5 x 4 cm
Nummer(s):
8403


 
Glad rood papier. "Nederlandse Uitgave" ter hoogte van GROEN blokje. Gele plastic inlay met 2 vakken voor de houten balkjes. Houten letters.

Foto's: Wilma's Spellen en Puzzels

* * *

   
  01 02 03 04 05
Scrabble  [96]


Sitemap |  Disclaimer & Copyright |  Over deze website |  Contact |  Links